Bitcoin hashrate uitgelegdWat is de hashrate van bitcoin?

De hashrate is hoeveel rekenpogingen het Bitcoin-netwerk per seconde doet om een nieuw blok te vinden. Hoe hoger de hashrate, hoe meer rekenkracht er achter Bitcoin zit. En hoe meer rekenkracht, hoe veiliger het netwerk is.

Je hoort soms ook andere termen voor hetzelfde: rekenkracht, computerkracht, hashing power of hashing snelheid. In dit artikel houden we het simpel en gebruiken we vooral het woord hashrate.

Het woord komt uit twee delen. "Hash" is een soort wiskundige blender waar miners getallen doorheen halen. "Rate" betekent snelheid. Samen: hoe snel kan het netwerk hashen?

Bitcoins worden "gemined". Dat klinkt ingewikkeld, maar het komt neer op heel snel raden. Miners zijn gespecialiseerde computers die telkens drie dingen door een SHA-256-hashfunctie halen:

• Een stukje data van het laatst toegevoegde blok aan de blockchain.
• Een nieuw blok met openstaande transacties.
• Een willekeurig getal, de "nonce".

De uitkomst is een hash. Die hash moet onder een bepaalde drempel liggen die het netwerk zelf bepaalt (het "moeilijkheidsdoel"). Lukt het niet? Dan probeert de miner een andere nonce. En nog één. En nog één. Miljoenen keer per seconde.

De hashrate is precies dat: het totale aantal pogingen per seconde van álle miners samen. Wie de juiste hash als eerste vindt, mag het blok aan de keten toevoegen en krijgt nieuwe bitcoins als beloning.

Een hogere hashrate betekent: meer computers werken aan het netwerk. En dat maakt Bitcoin veiliger.

Wie het netwerk wil kapen, moet 51% van alle rekenkracht in handen krijgen. Dat heet een 51%-aanval. Hoe hoger de hashrate, hoe meer hardware en stroom je daarvoor nodig hebt. In de praktijk is die rekening al lang astronomisch geworden.

Daarom is de hashrate ook een handige gezondheidsmeter. Stijgt hij? Dan vertrouwen miners het netwerk genoeg om in nieuwe apparatuur te investeren. Daalt hij flink? Dan trekken miners zich terug, bijvoorbeeld omdat de stroom te duur is geworden of omdat een land mining heeft verboden.

Eén kanttekening: niet alleen het getal telt, ook de spreiding. Als heel veel hashrate in één land zit, is dat kwetsbaarder dan wanneer hij wereldwijd verspreid is.

De basiseenheid is hashes per seconde, afgekort als H/s. Maar omdat het Bitcoin-netwerk gigantisch is, gebruik je in de praktijk grotere eenheden:

Op het moment dat dit artikel is geschreven, doet het Bitcoin-netwerk wereldwijd gezamenlijk een paar honderd EH/s. Dat zijn honderden triljoenen pogingen per seconde, een onvoorstelbaar groot getal.

Om die rekenkracht te leveren, gebruiken miners ASIC's: speciaal voor Bitcoin gebouwde chips. Een gangbare ASIC kost enkele duizenden euro's en is duizenden keren sneller dan een gewone laptop.

Bitcoin is geprogrammeerd om gemiddeld elke 10 minuten een blok te produceren. Niet meer, niet minder. Maar de hashrate verandert constant: nieuwe miners komen erbij, oude haken af. Hoe houdt het netwerk dat ritme van 10 minuten dan vast?

Het antwoord: de moeilijkheidsgraad (difficulty). Elke 2.016 blokken, ongeveer twee weken, kijkt het netwerk hoe snel die blokken zijn gevonden:

• Sneller dan 10 minuten gemiddeld? De moeilijkheid gaat omhoog.
• Langzamer dan 10 minuten gemiddeld? De moeilijkheid gaat omlaag.

Daardoor blijft het tempo voorspelbaar, zelfs als de hashrate flink groeit of krimpt. Het is één van de elegantste stukjes Satoshi-design.